Aanwezig zijn klinkt mooi en uitnodigend. We denken aan een gezellige avond op vakantie met vrienden of familie, een mooi moment met een kindje die grappige dingen zegt – natuurlijk willen we aanwezig zijn! Natuurlijk willen we ons leven niet aan ons voorbij laten gaan.

Maar dan voegen we nog net even die ene afspraak toe aan onze agenda, zijn we moe na een lange dag, geïrriteerd na een moeilijk gesprek… en zonder er bewust voor te kiezen brengen we onze dagen scrollend en afgeleid door. Maar ergens blijft het knagen. Dit is toch niet hoe het zou moeten zijn?

Een afgeleid leven is niet slechts een kwestie van wilskracht. Het zoeken naar afleiding is een gewoonte, die vaak voortkomt uit een onvermogen om ongemak toe te laten.

Het gaat bijna automatisch, omdat je hersenen al vroeg hebben geleerd dat het beter voelt om ongemak uit de weg te gaan. Een vicieuze cirkel, want hoe meer je ongemak uit de weg gaat, hoe meer je hersenen ervan overtuigd raken dat ongemak gevaarlijk is (wat weer leidt tot nog meer vermijding).

De tolerantie voor ongemak kunnen we opbouwen in kleine stapjes, door steeds beter naar onze behoeften te luisteren. Ongemak is er niet voor niets! Het probeert je iets belangrijks te vertellen.

Een van de belangrijkste dingen die ongemak je probeert te vertellen, is hoe belangrijk de verbinding met andere mensen voor je is. Of je nu introvert of extravert bent, sociaal angstig of een social butterfly, je hebt andere mensen nodig.

We willen allemaal graag geaccepteerd worden. Ergens écht bij horen. Ons geliefd voelen om wie we zijn. En dat vraagt moed. Want echte verbinding komt heel dichtbij. Het vraagt dat je jezelf laat kennen zoals je bent en anderen leert zien zoals zij zijn. Het vraagt dat je je openstelt en risico’s neemt. Daar komt best wat ongemak bij kijken. Maar als je kleine stappen in de juiste richting zet, zul je al snel merken dat dat het meer dan waard is.

Met stress, ongemak en emoties omgaan vergt nogal wat van je lichaam. Stresshormonen zoals cortisol en adrenaline maken je lichaam klaar om te vechten of te vluchten en je hart begint harder te pompen om je spieren van bloed te voorzien.

Maar in de meeste stressvolle situaties wordt er in deze tijd (gelukkig) weinig gevochten en gevlucht. Om de stress weer los te laten en je lichaam te ondersteunen bij het terugkeren naar een staat van ontspanning helpt het enorm om regelmatig te bewegen en te sporten. Je geeft je lichaam het signaal: nu is het veilig. Dan kan het zich weer concentreren op je immuunsysteem, het verteren van voedsel en het herstellen van wondjes. Best belangrijk.

Als het op dit soort grote dingen aankomt, is het goed om als uitgangspunt in gedachten te houden: Slow is fast. Om gewoontes te veranderen moet je je hersens veranderen en dat gaat nou eenmaal niet in een dag.

Maar elk klein stapje dat je zet in de goede richting draagt bij. Ook als je het niet meteen merkt, ook als je later weer een tijdje terugvalt, ook als het voelt alsof er niets verandert.

Dus zet kleine stapjes. Is sporten te veel? Loop een klein rondje in de buurt. Is naar buiten gaan te veel? Rek je even uit of sta af en toe even op om een kop thee te maken. En onthoud: ook een tsunami begint vaak met een heel klein golfje.